Podstawowe warunki
Możesz zostać krwiodawcą, jeśli jesteś osobą zdrową i spełniasz warunki określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie warunków pobierania krwi od kandydatów na dawców krwi i dawców krwi. Od 11 maja 2024 r. obowiązują zmienione przepisy (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 kwietnia 2024 r., Dz. U. 2024 poz. 650), które skróciły część okresów dyskwalifikacji.
- jesteś zdrowy i obecnie nie przyjmujesz leków
- masz skończone 18 lat i posiadasz dokument stwierdzający tożsamość (także w publicznej aplikacji mobilnej) ze zdjęciem oraz numerem PESEL
- masz odpowiednią wagę ciała — powyżej 50 kg
- nie chorowałeś na żółtaczkę ani kiłę
- nie chorujesz na choroby przewlekłe wymagające przyjmowania leków na stałe
- zapoznasz się z „Informacją o chorobach zakaźnych dla krwiodawców” i wypełnisz kwestionariusz dla krwiodawców
- w ciągu ostatnich 4 miesięcy nie miałeś wykonywanego zabiegu operacyjnego
- w ciągu ostatnich 4 miesięcy nie miałeś wykonywanego tatuażu, przekłucia uszu lub innych części ciała
Podczas kwalifikacji lekarz mierzy ciśnienie tętnicze — nie powinno ono przekraczać 160 mm Hg dla ciśnienia skurczowego i 100 mm Hg dla ciśnienia rozkurczowego. Przed donacją oznaczany jest poziom hemoglobiny, ewentualnie cała morfologia. Aby oddać krew, należy być wypoczętym, nawodnionym i po lekkostrawnym posiłku — nie można oddawać krwi na czczo. Dawcami krwi nie mogą być kobiety w ciąży i w okresie 6 miesięcy po porodzie.
Jak często można oddawać krew
| Rodzaj donacji | Objętość | Czas zabiegu | Częstotliwość |
|---|---|---|---|
| Krew pełna | 450 ml | 8–10 minut | kobiety 4 razy w roku, mężczyźni 6 razy w roku |
| Osocze (plazmafereza automatyczna) | 600 ml | ok. 40 minut (3–4 cykle) | o kwalifikacji decyduje lekarz |
| Płytki krwi (trombafereza) | zabieg z użyciem separatora | ok. 1 godziny (6–8 cykli) | o kwalifikacji decyduje lekarz |
Podczas pierwszej wizyty możesz oddać krew pełną (450 ml). 450 ml krwi stanowi jedynie 8–9% ogólnej objętości krwi krążącej w organizmie dorosłego człowieka — ubytek białka osocza i komórek krwi organizm odtwarza bardzo szybko.
Najczęstsze pytania
Czy mogę oddać krew, jeśli przyjmuję leki?
Choroby przewlekłe wymagające przyjmowania leków na stałe dyskwalifikują z oddawania krwi. Część schorzeń nie wyklucza donacji: krew można oddawać przy chorobie Hashimoto (w stanie eutyreozy, przy niezmienianej dawce leczenia substytucyjnego przez 3 miesiące), przy łuszczycy o zmianach łagodnych niezajmujących zgięć łokciowych i nieleczonych, a także przy depresji — jednak niektóre leki stanowią przeciwwskazanie. W każdym z tych przypadków konieczne jest zaświadczenie lekarskie, a informację o wymaganej przerwie przy konkretnym leczeniu uzyskasz w Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa.
Czy tatuaż lub przekłucie ciała wyklucza z donacji?
Tylko czasowo. Po tatuażu lub przekłuciu części ciała (w tym uszu) krew można oddawać po 4 miesiącach. Ten sam okres obowiązuje po zabiegach operacyjnych, badaniach endoskopowych oraz po przetoczeniu krwi lub jej składników.
Czy kobieta może oddać krew w trakcie miesiączki?
Tak — krew można oddawać w trakcie miesiączki i bezpośrednio po niej. Dawcami krwi nie mogą być natomiast kobiety w ciąży oraz w okresie 6 miesięcy po porodzie.
Czy po szczepieniu przeciw COVID-19 trzeba czekać?
Po szczepionce firmy Pfizer/BioNTech lub Moderna — 48 godzin od dnia podania szczepionki. Po szczepionce firmy AstraZeneca lub Johnson & Johnson — 14 dni od dnia podania. W przypadku wystąpienia reakcji poszczepiennej krew i jej składniki można oddać po upływie 7 dni od całkowitego ustąpienia objawów tej reakcji.
Czy pobyt za granicą ma znaczenie?
Tak. Po powrocie z terenów malarycznych krew można oddawać po 6 miesiącach. Dla pozostałych regionów obowiązuje lista państw zagrożonych chorobami przenoszonymi drogą transfuzji — szczegóły znajdziesz na stronie Przeciwwskazania.
Kiedy mogę wrócić do pracy po oddaniu krwi?
Osoby wykonujące takie zawody jak pilot, maszynista, kierowca autobusu, operator dźwigu, a także osoby pracujące na wysokości, uprawiające wspinaczkę lub głębokie nurkowanie mogą powrócić do swoich zajęć nie wcześniej niż 12 godzin po oddaniu krwi.
Pamiętaj: o dopuszczeniu do donacji decyduje lekarz po analizie kwestionariusza i krótkim badaniu fizykalnym. Rzetelne wypełnienie kwestionariusza chroni zdrowie Twoje i biorcy.